ރޯދަ މަހުގެ މެންދުރުފަހުގެ ވަގުތެވެ. މާލޭގެ ތާރުމަގުތަކުން އަރަމުންދިޔަ ހޫނު އާވިންނާއި، ދުއްވާ އެއްޗެހީގެ އަޑުފައްގަނޑުން މާހައުލުގައި ވަނީ ނުތަނަވަސްކަމެއް އުފެދިފައެވެ. އޮފީސް ނިންމާފައި ގެއަށް ދިޔަ މަގުމަތީގައި، ރޯދަވީއްލަން ބޭނުންވާ ބައެއް ތަކެތި ގަތުމަށް އަހުމަދު ވަނީ މަގުމަތީގައި ހުރި އާދައިގެ ކުޑަ ފިހާރައަކަށެވެ. ފިހާރައިގެ ތެރެއަށް ވަދެވުމާއެކު، އޭނާއަށް އިހުސާސްކުރެވުނީ އެތަނުގައި އޮތް ހަލަބޮލިކަމެވެ. އޭސީގެ ފިނިކަން ކުޑަވެފައި، މީހުން ގިނަކަމުން ނޭވާލާންވެސް ދަތިވާހާވެއެވެ. ކޮންމެ މީހަކުވެސް ބޭނުންވަނީ ވީހާވެސް އަވަހަކަށް ތަކެތި ގަނެގެން ގެއަށް ދާށެވެ. ރޯދައިގެ ވަރުބަލިކަމާއި ކަރުހިއްކުމުގެ ސަބަބުން، ގިނަ މީހުންގެ މޫނުމަތިން ފެންނަމުން ދިޔައީ ރުންކުރުކަމާއި ކެތްތެރިކަން ކުޑަވެފައިވާ މަންޒަރެވެ.
އަހުމަދު ގަންނަން ބޭނުންވި ތަކެތި ހިފައިގެން ގޮސް ކިއުއަށް އެރިއިރު، ކައުންޓަރުގައި އިނީ އުމުރުން ދުވަސްވެފައިވާ ބޭބެއެކެވެ. އެ މީހާގެ މޫނުމަތިން ފެންނަނީ ގަދަ ވަރުބަލިކަމެވެ. މެދުކެނޑުމެއްނެތި ތަކެތީގެ އަގު ޖަހައި، ފައިސާ މާރުކުރުމުގައި އޭނާގެ ދެއަތް ދިޔައީ ތުރުތުރުއަޅަމުންނެވެ. އަހުމަދުގެ ކުރީގައި ހުރީ އުމުރުން ސާޅީހަކަށް އަހަރުގެ ފިރިހެނެކެވެ. އޭނާ ގަތް ތަކެއްޗަށް ފައިސާ ދެއްކުމަށްފަހު، ބާކީ ލާރިކޮޅު ދިނުން ކުޑަކޮށް ލަސްވުމާއެކު، އޭނާގެ ރުޅިގަނޑު ފަޅައިގެން ދިޔައެވެ. އެމީހާ ހަރުކަށިކަމާއެކު ހަޅޭއްލަވައިގަތުމަށްފަހު، ބާކީ ލާރިކޮޅު ޖަހައިގަނެގެން ކުދިކިޔަމުން ފިހާރައިން ނުކުމެގެން ހިނގައްޖެއެވެ. އެ ބަސްތަކުން މުސްކުޅި ސޭޓުގެ މޫނުމަތީގައިވާ ރޫތަކުގެ ތެރެއިން މާޔޫސްކަން ފާޅުވެގެން ދިޔައެވެ. އިސްދަށަށް ޖަހާލައިގެން އިނދެ، ފުން ނޭވާއެއް ދޫކޮށްލީ އެއްވެސް އެއްޗެކޭ ނުބުނެ ކެތްތެރިވަމުންނެވެ.
ދެން ޖެހުނީ އަހުމަދުގެ ފަހަރެވެ. ސޭޓު އިސް އުފުލައިވެސް ނުބަލައި، އަވަސްއަވަހަށް އަހުމަދު ގެނައި ތަކެތީގެ އަގު ޖަހަން ފެށިއެވެ. އޭނާ ހީކުރީ އަހުމަދުވެސް އޭނާއާ ދިމާއަށް އެއްޗެހި ގޮވައިގަންނާނެ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް އަހުމަދު އަމަލުކުރީ މުޅިން ތަފާތު ގޮތަކަށެވެ. އޭނާ ހަނދާންވީ ރޯދައިގެ ހަގީގީ މަގުސަދެވެ. އެއީ ހަމައެކަނި ކެއުންބުއިން ދޫކޮށްލުމެއް ނޫނެވެ. އެއީ ނަފްސު ތާހިރުކުރުމާއި، އެހެން މީހުންނަށް އޯގާތެރިވުމެވެ. ސޭޓު ސިހިފައި އިސް އުފުލައި ބަލައިލިއިރު ފެނުނީ އަހުމަދުގެ މޫނުމަތިން ފެންނަން ހުރި ހިތްހެޔޮ، އުފާވެރި ހިނިތުންވުމެވެ. އެ ހިނދުކޮޅަކީ މުޅި ފިހާރައިގެ މާހައުލު ބަދަލުވެގެން ދިޔަ ވަގުތުކޮޅެކެވެ. ސޭޓުގެ އަތުގެ ތުރުތުރުއެޅުން ހުއްޓި، އޭނާގެ ލޮލުން އުފާވެރިކަމުގެ ކަރުނަ ފޭބިއެވެ.
އަހުމަދު މަޑުމައިތިރިކަމާއެކު ސޭޓާ މުހާތަބުކޮށް ބުންޏެވެ. "ވަރަށް ވަރުބަލިވެފަ ދޯ ތިއިނީ؟ މި ހޫނުގައި، ރޯދައަށް ހުރެގެން، މީހުންނަށް ހިދުމަތްކޮށްދޭން ތިކުރާ ބުރަ މަސައްކަތަކީ ވަރަށް މަތިވެރި ކަމެއް. ތީ ވަރަށް ބޮޑު ސަވާބެއް ލިބޭނެ ކަމެއް. ދެރަނުވޭ. الله ބޭބެއަށް ބަރަކާތް ލައްވައި، ހެޔޮ ޖަޒާ ދެއްވާނެ. ހިތްވަރުކުރާތި އިނގޭ!" ސޭޓުގެ އަޑު ކުރަކިވެފައިވީ ނަމަވެސް، އެ އަޑުގައި ފުން ޝުކުރުވެރިކަމެއް އެކުލެވިގެންވިއެވެ. އޭނާ ބުންޏެވެ. "الله ހެޔޮ ޖަޒާ ދެއްވާނެ ކޮއްކޯ. މިއަދު ހެނދުނުއްސުރެ މި ގޮނޑީގައި އިންނަތާ އެތައް ގަޑިއިރެއް ވެއްޖެ. އެންމެންވެސް އަންނަނީ ޝަކުވާއާއި ރުޅިވެރިކަމާއެކު. އެކަމަކު ކޮއްކޮގެ ތި ހިތްހެޔޮ ހިނިތުންވުމާއި، ތި ބުނެލި ހެޔޮ ބަސްކޮޅުގެ ސަބަބުން، ބޭބެގެ މުޅި ދުވަހުގެ ވަރުބަލިކަން ފިލައިގެން ހިނގައްޖެ."
އަހުމަދު ފައިސާ ދައްކާފައި ފިހާރައިން ނުކުމެގެން ހިނގައިގަތްއިރު، އޭނާގެ ހިތް ވަނީ އުފަލުން ފުރިފައެވެ. ރޯދަވީއްލަން ގާތްވެފައި ވަނިކޮށް، އޭނާއަށް އެ ލިބުނީ ރޫހާނީ ހިތްހަމަޖެހުމެކެވެ. އޭނާއަށް ހަނދާންވީ ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ ގެ މަތިވެރި އިރުޝާދެކެވެ. "ތިބާގެ އަހާގެ ކުރިމަތީގައި ތިބާ ހިނިތުންވެލުމަކީވެސް ތިބާއަށް ހުރި ސަދަގާތެކެވެ." އަދި "ހެޔޮ ރީތި ބަހަކީ ސަދަގާތެކެވެ." ރޯދަ މަހަކީ ހަމައެކަނި ބަނޑުހައިހޫނުކަން ތަހައްމަލުކުރާ މަހެއް ނޫނެވެ. އެއީ އަހަރެމެންގެ ހިތްތައް ސާފުކޮށް، އެކަކު އަނެކަކަށް އޯގާތެރިވުމުގެ މައްސަރެވެ. ފައިސާއިން ބޮޑެތި އަދަދުތަކުން ސަދަގާތް ނުކުރެވުނު ކަމުގައި ވިޔަސް، އަޅުގަނޑުމެންގެ ތުންފަތްމައްޗަށް ގެންނަ ކުޑަ ހިނިތުންވުމަކުން، ނުވަތަ ދުލުން ބުނެލާ އޯގާތެރި އެންމެ ޖުމްލައަކުން، މާޔޫސްވެފައިވާ މީހެއްގެ މުޅި ދުވަސް އުޖާލާކޮށްދެވިދާނެއެވެ.