އިހުގެ ޒަމާނުގައި މަދީނާއަކީ ވަރަށް އަމާން އަދި ހިމޭން ރަށެކެވެ. ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ އާއި އެކަލޭގެފާނުގެ ސަހާބީން އުޅުއްވީ ވަރަށް އެކުވެރިކަމާއެކުގައެވެ. ސަހާބީންނަކީ އަބަދުވެސް ހެޔޮ އަމަލުތައް ކުރުމަށް ޝައުގުވެރިވާ ބައެކެވެ. އެބޭކަލުންގެ އެންމެ ބޮޑު އުއްމީދަކީ ސުވަރުގެ ވަނުމެވެ.
އެއްދުވަހަކު ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ ސަހާބީންނާއެކު މިސްކިތުގައި އިށީނދެވަޑައިގެން އިންނެވިއެވެ. އެންމެން ތިބީ އެކަލޭގެފާނުގެ ބަސްފުޅުތައް އަޑުއެހުމަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ސަމާލުވެގެންނެވެ. މިސްކިތުގެ މާހައުލުގައި ވަނީ ރޫހާނީ ހަމަޖެހުމެވެ. އެއްވެސް މީހަކު ވާހަކައެއް ނުދައްކައެވެ.
ކުއްލިއަކަށް ރަސޫލާ ﷺ ހަދީސްކުރެއްވިއެވެ. "މިހާރު ތިޔަބައިމީހުންގެ ކައިރިއަށް ސުވަރުގެވަންތަވެރިންގެ ތެރެއިން މީހަކު އަންނާނެއެވެ." އެހެން ބަސްފުޅު އިއްވެވުމާއެކު، އެންމެން މިސްކިތުގެ ދޮރާ ދިމާއަށް ބަލާލިއެވެ. އެވަގުތު އަންސާރީންގެ ތެރެއިން މީހަކު މިސްކިތަށް ވަނެވެ. އޭނާގެ ތުނބުޅިން ވުލޫކުރި ފެން ތިކިތައް ފައިބަމުން ދިޔައެވެ. އަދި އޭނާގެ ފައިވާން އޮތީ ވައަތުގައެވެ.
ޖެހިގެން އައި ދުވަހުވެސް ކަންތައް ހިނގީ ހަމަ މިގޮތަށެވެ. ރަސޫލާ ﷺ ހަމަ އެ ބަސްފުޅު ތަކުރާރުކުރެއްވިއެވެ. އަދި ހަމަ އެ މީހާ އިއްޔެ ވެސް ހުރި ހާލަތުގައި މިސްކިތަށް ވަނެވެ. ސަހާބީން ތިބީ ވަރަށް ބޮޑަށް ހައިރާންވެފައެވެ.
ތިންވަނަ ދުވަހު ވެސް ރަސޫލާ ﷺ މި އުފާވެރި ހަބަރު ދެއްވިއެވެ. އަދި ހަމަ އެ މީހާ މިސްކިތަށް ވަނެވެ. މި މަންޒަރު ދުށް އަބްދުالله ބިން އަމްރުގެ ހިތުގައި ވަރަށް ބޮޑު ޝައުގުވެރިކަމެއް އުފެދުނެވެ. އެ މީހާއަކީ ކޮންފަދަ މަތިވެރި އަމަލެއް ކުރާ މީހެއްތޯ ބެލުމަށް އޭނާ ބޭނުންވިއެވެ.
އެހެންކަމުން އަބްދުالله ބިން އަމްރު އެ މީހާގެ ފަހަތުން އޭނާގެ ގެއަށް ދިޔައެވެ. އަދި ބުންޏެވެ. "އަހަރެން ބައްޕައާ މައްސަލައެއް ޖެހިގެން ތިން ދުވަސް ވަންދެން ގެއަށް ނުދާން ނިންމައިފީމެވެ. ތިން ރޭ ވަންދެން ކަލޭގެ ގޭގައި މަޑުކޮށްލުމުގެ ހުއްދަ ދީފާނަން ހެއްޔެވެ؟" އެ މީހާ ވަރަށް އުފަލާއެކު އެކަމަށް އެއްބަސްވިއެވެ.
އަބްދުالله ބިން އަމްރު އެ ގޭގައި ތިން ރޭ ހޭދަކުރިއެވެ. އޭނާ ހީކުރީ އެ މީހާއަކީ ރޭގަނޑު ނުނިދައި އަޅުކަންކުރާ މީހެއް ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް އެ މީހާ އާދައިގެ މަތިން ރޭގަނޑު ނިދައެވެ. އަދި ހޭލެވެންދެން ނިދާފައި އޮވެއެވެ. ނިދީގައި ފުރޮޅިލާ ވަގުތު الله އަށް ޒިކުރުކޮށްލާ އަޑު ފިޔަވައި އިތުރު ކަމެއް ނުފެނެއެވެ.
ދުވާލުގެ ވަގުތުތަކުގައި ވެސް އެ މީހާ ސުންނަތް ރޯދަ ހިފާތަނެއް ނުފެނެއެވެ. އޭނާ އުޅެނީ ވަރަށް އާދައިގެ ދިރިއުޅުމެކެވެ. މިއީ އަބްދުالله ބިން އަމްރު އަށް ވަރަށް ބޮޑު ހައިރާންކަމެއް ލިބުނު ކަމެކެވެ. ރަސޫލާ ﷺ ސުވަރުގޭގެ ޔަގީންކަން ދެއްވާވަރުގެ އެއްވެސް އާދަޔާ ހިލާފު އަމަލެއް ނުފެނުނެވެ.
ތިން ދުވަސް ހަމަވުމުން އަބްދުالله ބިން އަމްރު އެ މީހާއަށް ހަގީގަތް ކިޔައިދިނެވެ. އަދި ބުންޏެވެ. "އަހަރެންގެ ބައްޕައާ އެއްވެސް މައްސަލައެއް ނުޖެހެއެވެ. އަހަރެން އައީ ރަސޫލާ ﷺ ތިން ދުވަސް މަތިން ކަލޭގެ ވާހަކަ ދެއްކެވީމަ، ކަލޭ ކުރާ މަތިވެރި އަމަލަކީ ކޮބައިތޯ ބަލާށެވެ. ނަމަވެސް ބޮޑު އަޅުކަމެއް ކުރާތަނެއް ނުފެނުނެވެ."
އެ މީހާ ވަރަށް ހިތްތިރިކަމާއެކު ބުންޏެވެ. "އަހަރެން ކުރާ އަމަލަކީ ތިޔަ ފެނުނު ކަންތައްތަކެވެ. އިތުރު އެއްވެސް ކަމެއް ނުކުރަމެވެ." މިހެން ބުނުމުން އަބްދުالله ބިން އަމްރު އެނބުރި ދާން ހިނގައިގަތެވެ. އެވަގުތު އެ މީހާ އަބްދުالله ބިން އަމްރު އަށް ގޮވާލިއެވެ.
އެ މީހާ ބުންޏެވެ. "އަހަރެން ކުރާ އަމަލަކީ ހަމަ ތިޔަ ފެނުނު އަމަލުތަކެވެ. ނަމަވެސް އެއް ކަމެއް އޮވެއެވެ. އަހަރެން ކޮންމެ ރެޔަކު ނިދަން އޮށޯންނަނީ އެއްވެސް މުސްލިމަކާ މެދު އަހަރެންގެ ހިތުގައި އެއްވެސް ރުޅިވެރިކަމެއް ނުވަތަ ހަސަދަވެރިކަމެއް ނުބާއްވައެވެ. އެންމެންނަށް މާފުކޮށް ހިތް ސާފުކޮށްގެންނެވެ."
މި ބަސްތައް އިވުމުން އަބްދުالله ބިން އަމްރު އަށް ހަގީގަތް ވިސްނުނެވެ. އޭނާ ބުންޏެވެ. "ކަލެއަށް އެ މަތިވެރި ދަރަޖަ ލިބުނީ ތިޔަ ސާފު ހިތުގެ ސަބަބުންނެވެ. އެއީ އަހަރެމެންނަށް ކުރަން ވަރަށް އުނދަގޫ ކަމެކެވެ." މިއީ ހަސަދަވެރިކަމުން ދުރުވެ، ހިތް ސާފުކޮށް ބޭއްވުމުގެ މުހިންމުކަން އަންގައިދޭ ވަރަށް ފުރިހަމަ ވާހަކައެކެވެ.
ރެފަރެންސް: މިއީ އިމާމް އަހުމަދު އެކަލޭގެފާނުގެ "މުސްނަދު" ގައި (ހަދީސް ނަންބަރު: 12697) ރިވާކުރައްވާފައިވާ، އިބުރަތްތެރި އަދި ސައްހަ ތެދު ހާދިސާއެކެވެ.