އިންސާނަކަށް މި ދުނިޔެމަތީގައި ލިބޭނެ އެންމެ ބޮޑު ނިޢުމަތަކީ ހިތުގެ ހަމަޖެހުމާއި ނަފްސުގެ މުއްސަނދިކަމެވެ. ގިނަ ފަހަރަށް އަޅުގަނޑުމެން ހިތްހަމަޖެހުން ހޯދުމަށް މަސައްކަތް ކުރަނީ ބޭރުފުށުގެ މާއްދީ ކަންކަމުންނެވެ. ނަމަވެސް، ޙަޤީޤީ ހަމަޖެހުމަކީ އިންސާނާގެ އެތެރެހަށިން ނުވަތަ ހިތުން އުފަންވާ އެއްޗެކެވެ. ހިތުގައި ހަމަޖެހުން ވަޒަންވެރި ކުރުވަން ބޭނުންނަމަ، އެ ހިތުގައިވާ ނޭދެވޭ ސިފަތަކާއި ވިހަ ތަޣައްޔަރުކަން ފިލުވައިލަން ޖެހެއެވެ.

ހިތުގެ ހަމަޖެހުން ނަގާލާ އެންމެ ބޮޑު އެއް ސިފައަކީ ރުޅިވެރިކަމެވެ. ރުޅިއަކީ އިންސާނާގެ ބުއްދި ފުސްކޮށްލާ، ހިތުގެ މަޑުމައިތިރިކަން ނަގާލާ އަލިފާނެކެވެ. މީހަކު ކުރާ ކަމަކުން ނުވަތަ ބުނާ ބަހަކުން ހިތަށް އަސަރުކޮށް، އެކަމުގެ ބަދަލުހިފުމުގެ ރޫޙު ހިތުގައި އުފެދުމަކީ ހިތުގެ އަލިކަން ގެއްލިގެންދާ ކަމެކެވެ. މީގެ އިތުރުން، ހަސަދަވެރިކަމާއި ނުރުހުން ހިތުގައި ބޭއްވުމަކީ އަމިއްލަ ނަފްސަށް ދެވޭ އަދަބެކެވެ. އެހެން މީހުންނާ މެދު ހިތުގައި ނަފުރަތު ގެންގުޅުމަކީ ތިމާގެ އަމިއްލަ ހިތުގެ ސަލާމަތްތެރިކަން ގެއްލި، ނުތަނަވަސްކަމުގެ ތެރެއަށް ހުށަހެޅޭ ކަމެކެވެ.

މިކަމާ ގުޅޭގޮތުން މަޝްހޫރު ދީނީ ޢިލްމުވެރިޔާ މުފްތީ މެންކް ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. "ތިބާއަށް ދެރައެއް ދިން މީހަކަށް މަޢާފުކުރުމަކީ އެމީހާ އަށްޓަކައި ކުރާ ކަމެއް ނޫނެވެ. އެއީ ތިމާގެ އަމިއްލަ ހިތުގެ ހަމަޖެހުމަށްޓަކައި ކުރަންޖެހޭ ކަމެކެވެ." މިއީ ވަރަށް ފުން މާނައެއް އެކުލެވޭ ބަސްކޮޅެކެވެ. އެހެން މީހުންގެ ކުށްތައް ހިތުގައި ބަހައްޓައިގެން އުޅުމަކީ ބުރައެއް އުފުލައިގެން އުޅުން ކަހަލަ ކަމެކެވެ. އެ ބަރު ހިތުން ބޭރުކޮށްލެވޭނީ މަޢާފުކުރުމުގެ މަތިވެރި ސިފަ އަށަގަންނުވައިގެންނެވެ.

ހިތް ނުތަނަވަސްކުރުވާ އަނެއް ކަމަކީ އަބަދުވެސް އެހެން މީހުންގެ ބޮލުގައި އިލްޒާމް އެޅުވުމެވެ. ތިމާއަށް ދިމާވާ ކޮންމެ ނުކަންތަކަކީ އެހެން މީހެއްގެ ސަބަބުން ދިމާވާ ކަމެއް ކަމަށް ދެކުމަކީ ހިތްދަތިކަން އިތުރުވާ ކަމެކެވެ. ހަމައެއާއެކު، މުސްތަޤުބަލާ މެދު މާބޮޑަށް ފިކުރުބޮޑުވުމާއި ކަންބޮޑުވުމަކީ މިއަދުގެ އުފާވެރިކަން ނަގާލާ ކަމެކެވެ. ﷲ އަށް ވަކީލުކުރުމުގެ ސިފަ ހިތުގައި ބަރުަވެރިކޮށްފިނަމަ، މާދަމާ އަށްޓަކައި ކުރެވޭ ބޭކާރު ފިކުރުތަކުން ހިތް ސަލާމަތްވާނެއެވެ.

ކީރިތި ޤުރުއާނުގައި ﷲ ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ ވަނީ ހިތްތަކަށް ހަމަޖެހުން ލިބޭނެ ގޮތް ވަރަށް ސާފުކޮށް ބަޔާންކޮށްދެއްވާފައެވެ. ސޫރަތުއް ރަޢުދުގެ 28 ވަނަ އާޔަތުގައި ވަހީކުރައްވާފައިވެއެވެ. (أَلَا بِذِكْرِ اللَّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ) މާނައީ: "ހިތްތައް ހަމަޖެހެނީ ﷲ ހަނދުމަކުރުމުން ނޫން ހެއްޔެވެ؟" މި އާޔަތުން އެނގިގެންދަނީ ހިތުގެ ޙަޤީޤީ ފަރުވާއަކީ ﷲ އާ ކުއްތަންވުން ކަމެވެ.

ހިތުގެ ހަމަޖެހުމަކީ ތިމާ އިޚްތިޔާރުކުރާ އެއްޗެކެވެ. ހިތުން ރުޅިވެރިކަމާއި، ހަސަދައާއި، އިލްޒާމް އެޅުވުމާއި، ފިކުރުބޮޑުވުން ނެރެލައިފިނަމަ، އެ ހިތުގައި އަމާންކަމާއި ހަމަޖެހުން ރަސްކަން ކުރަން ފަށާނެއެވެ. ތިމާގެ ނަފްސަށް އޯގާތެރިވުމަކީ މި ދެންނެވި ނޭދެވޭ ސިފަތަކުން ހިތް ސަލާމަތްކުރުމެވެ.

ހަވާލާ: މުފްތީ މެންކްގެ ދަރުހަކުން (2026).