އިސްލާމްދީނަކީ އިންސާނީ ގުޅުންތަކާއި، ޚާއްސަކޮށް އާއިލީ ގުޅުންތައް ވަރުގަދަކޮށް، މައިންބަފައިންނަށް ހެޔޮކޮށް ހިތުމަށް އެންމެ ބޮޑަށް ބާރުއަޅާ ދީނެވެ. މީގެ ތެރެއިންވެސް މަންމައަށް ދެވިފައިވަނީ ނުހަނު މަތިވެރި، އަދި ޚާއްސަ މަގާމެކެވެ. މަންމައަކީ އިންސާނާ މި ދުނިޔެއަށް އުފަންވުމުގެ ސަބަބު ކަމުގައިވާއިރު، އެ ކަނބަލުންގެ ހިތްތިރިކަމާއި، އޯގާތެރިކަމަކީ ދަރިންގެ މުސްތަގުބަލު ބައްޓަންކުރުމުގައި އެންމެ މުހިންމު ބިންގަލެވެ.

މަންމައަކު ދަރިއަކު ބަލާބޮޑުކުރުމުގައި އުފުލާ ބުރަޔަކީ ދުނިޔޭގެ އެހެން އެއްވެސް އިންސާނަކަށް އުފުލޭނެ ބުރައެއް ނޫނެވެ. ބަނޑުގައި ނުވަ މަސްދުވަސް ވަންދެން އުފުލި ތަކުލީފާއި، ވިހެއުމުގެ ގަދަފަދަ ވޭނާއި، އަދި އޭގެ ފަހުން ރޭގަނޑުގެ ނިދި ނަގާލައި ދަރިފުޅަށްޓަކައިވާ ގުރުބާނީއަކީ އެއްވެސް އަގަކުން ފުރިހަމަ ކުރެވޭނެ ކަންކަމެއް ނޫނެވެ. މި ބުރަ ގުރުބާނީގެ ސަބަބުން، މަންމަގެ ބަހަށް ކިޔަމަންވުމާއި އެކަނބަލުންނަށް ޚިދުމަތްކުރުން އިސްލާމްދީނުގައި ވަނީ މާތް ﷲ އަށް އަޅުކަންކުރުމާ ވިދިގެން އެންމެ މުހިންމު އެއް މަސައްކަތް ކަމުގައި ލައްވާފައެވެ.

ކީރިތި ގުރުއާނުގައި މާތް ﷲ ވަނީ މައިންބަފައިންނަށް، އަދި ޚާއްސަކޮށް މަންމައަށް ހެޔޮކޮށް ހިތުމަށް އަމުރުކުރައްވައި، އެކަނބަލުން އުފުލާ ބުރަ ހަނދާންކޮށްދެއްވާފައެވެ. ސޫރަތުލް އަޙްޤާފްގެ 15 ވަނަ އާޔަތުގައި މާތް ﷲ ވަހީކުރައްވާފައިވެއެވެ:{وَوَصَّيْنَا الْإِنسَانَ بِوَالِدَيْهِ إِحْسَانًا ۖ حَمَلَتْهُ أُمُّهُ كُرْهًا وَوَضَعَتْهُ كُرْهًا ۖ} މާނައީ: "އެމީހާގެ މައިންބަފައިންނަށް ހެޔޮކޮށް ހިތުމަށް، ތިމަންއިލާހު އިންސާނާއަށް ވަސިއްޔަތް ކުރެއްވީމެވެ. އޭނާގެ މަންމަ ބުރަހާލާއެކު އޭނާއަށް ބަލިވެއިނދެ، އަދި ބުރަހާލާއެކު އޭނާ ވިހެއެވެ." (ސޫރަތުލް އަޙްޤާފް: 15). މި އާޔަތުން އެކަނިވެސް މަންމަގެ ގުރުބާނީގެ އަގު އިސްލާމްދީނުގައި ހުރި މިންވަރު ސާފުވެގެންދެއެވެ.

ދަރިއެއްގެ ހަޔާތުގައި ކިތަންމެ ބޮޑު ކާމިޔާބީއެއް ލިބުނު ކަމުގައިވިޔަސް، މަންމަގެ ހިތްހަމަޖެހުމާއި ދުއާ ނުލިބޭ ނަމަ އެ ކާމިޔާބީއެއްގައި އެއްވެސް ބަރަކާތެއް ނުހުންނާނެއެވެ. މަންމައަށް ނުރުހުމުގެ ބަހެއް ބުނުމާއި، އެކަނބަލުންގެ މޫނުމައްޗަށް ނުރުހުމުގެ ކުލަވަރު ދެއްކުމަކީ އިސްލާމްދީނުގައި ބޮޑުވެގެންވާ ފާފައެކެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި، މަންމަ މުސްކުޅިވާ ދުވަހު އޯގާތެރިކަމާއެކު ބެލެހެއްޓުމާއި، މަޑުމައިތިރި ބަހުން ވާހަކަދެއްކުމަކީ ސުވަރުގެއަށް ދިއުމަށް އޮތް އެންމެ ކުރު މަގެވެ.

މަންމަގެ މަގާމަކީ ހަމައެކަނި އަހަރަކު އެއްފަހަރު ފާހަގަކުރާ "މައިންގެ ދުވަހަކުން" އަގުވަޒަންކުރެވޭނެ މަގާމެއް ނޫނެވެ. އިސްލާމީ އަދަބުތަކާއި އިންސާނީ ހަމަތަކުގެ މަތިން، ކޮންމެ ދުވަހަކީވެސް މަންމައަށް ހެޔޮކޮށް ހިތައި، އެކަނބަލުންގެ ހިތަށް އުފާވެރިކަން ހޯދައިދޭ ދުވަހަކަށް ހަދަންޖެހެއެވެ. މަންމަ ދުނިޔޭގައި ހުއްޓަސް އަދި ދުނިޔެ ދޫކޮށް ގޮސްފައިވިޔަސް، އެކަނބަލުންނަށް ހެޔޮ ދުއާކުރުމަކީ ކޮންމެ ސާލިޙު ދަރިއެއްގެ މައްޗަށް އޮތް ދާއިމީ ވާޖިބެކެވެ.

ހަވާލާ: އިސްލާމީ ތިލަފަތުގެ ދަރުހަކުން 2025.