ތިމާ ފޭހުނު އިލޮށި ހެރޭނީ ތިމާގެ ލޮލަށޭ ބުނާ ބީދައިން، ދަރިވަރުން ދިވެހި ބަހަށް ދަށްވަނީ ޚުދު ދަރިވަރުންގެ ޢަމަލުތަކުން ކަމާމެދު ދެބަސްވާނީ މަދު ބައެކެވެ. މަދުން ނަމަވެސް ބައެއް މީހުން ޤަބޫލުކުރާ ގޮތުގައި، ދަރިވަރުން ދިވެހި ބަހަށް ދަށްވަނީ ސުކޫލުގެ ސަބަބުންނާއި ޓީޗަރުންގެ ސަބަބުންނެވެ. ބެލެނިވެރިންނާއި، އެކުއުޅޭ ރައްޓެހިންގެ ސަބަބުންނެވެ. ނަމަވެސް ޚިޔާލީ ދުރުމީގެ އަލިން ސާބިތުވާން އޮތީ ކުދިންގެ އަމިއްލަ ޢަމަލުތަކެވެ. 

ސުކޫލުތަކުގައި އެކަށޭނެ ވަސީލަތްތައް ނެތީ؟

ބައެއް މީހުން ޤަބޫލުކުރާ ގޮތުގައި، ދަރިވަރުން ދިވެހި ބަހަށް ދަށްވަނީ ސުކޫލުން އެންމެ އެކަށޭނެ ވަސީލަތްތައް ލިބެން ނުހުންނާތީއެވެ. ނަމަވެސް ޤަބޫލުކުރާނީ ކިހިނެއް ހެއްޔެވެ؟ ސުކޫލުތަކުގައި ލައިބުރަރީ ހުރެއެވެ. ދިވެހި ފޮތްތަކާއި އިނގިރޭސި ފޮތްތަކުން ކުތުބުޚާނާތައް މުއްސަނދިވެފައިވާއިރު، ދިވެހި ފޮތްތައް ނުކިޔާ އިނގިރޭސި ފޮތްތައް ކިޔަނީ ދަރިވަރުން އަމިއްލައަށެވެ. އެހެންކަމުން ދިވެހި ފޮތްތައްފަދަ ވަސީލަތްތައް ފޯރުކޮށްނުދެޔޭ ބުނުމުގެ ޖާގައެއްނެތެވެ. މީގެއިތުރުން، ކޮމްޕިއުޓަރގެ ބޭނުންވެސް ހިފޭނެ މަގުވަނީ ފަހިކޮށްދީފައެވެ. ކޮމްޕިއުޓަރ ލެބަށްގޮސް، ދިވެހި ޚަބަރެއް ކިޔުމުގެ ބަދަލުގައި، އިނގިރޭސި ނޫހެއްގެ ފަލަސުރުޚީ ކިޔަނީ ސުކޫލުން މަޖުބޫރުކޮށްގެން ހެއްޔެވެ؟ އެއީ ދަރިވަރުން އިޚްތިޔާރުކުރާ ގޮތެވެ. ދިވެހިން ލިޔެފައިހުންނަ ލިޔުންތައް ކިޔުމަކީ ދަރިވަރުންގެ އަމިއްލަ ޒިންމާއެކެވެ. 

ދަރިވަރުން ދިވެހިބަހަށް ދަށްވަނީ ޓީޗަރުންގެ ސަބަބުން؟

ދަރިވަރުން ދިވެހި ބަހަށް ދަށްވުމުގެ ސަބަބެއްކަމަށް އެއްބަޔަކު ޤަބޫލުކުރާ ސަބަބަކީ ޓީޗަރުންނެވެ. ނަމަވެސް މިނިސްޓްރީން ހާމަކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، ސުކޫލުތަކުގައި މިހާރު ކިޔަވައިދޭން ތިބޭނީ އެންމެ ދަށްވެގެން ޑިޕްލޮމާ ފެންވަރުގެ ޓީޗަރުންނެވެ. އެހެންކަމުން ރަނގަޅަށް ކިޔަވައިދޭން ނޭނގުމުގެ ސުވާލު އުފެދިގެން ނުވާނެއެވެ. މައްސަލަ އަންނަނީ ކުއްޖާ މަސައްކަތް ނުކުރުމުންނެވެ. ޓީޗަރުން ކިތަންމެ ރަނގަޅަށް ކިޔަވައިދީފައި، ފިލާވަޅެއް ހަވާލުކުރިޔަސް ފިލާވަޅެއް ނުހަދައެވެ. ދިވެހިން ލިޔަންދޭ ލިޔުންތައް ނުލިއުމުގެ އިތުރުން، ދޭހައިގެ ސުވާލުތަކަށް ޖަވާބުދިނުމަށް ހަވާލުކުރާ މަސައްކަތުގައިވެސް ގިނަކުދިން ޖަހަނީ ކޮޅުފައިންނެވެ. ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން، ދޭހައިގެ ސުވާލުތަކަށް ޖަވާބުދޭން އެހާ އުނދަގޫވަނީ، އެންމެ އެކަށޭނެ މިންވަރަށް މަސައްކަތް ނުކުރެވޭތީ ކަމަށްވެދާނެއެވެ. 

ބެލެނިވެރިޔާގެ އިހުމާލުން؟

ދަރިވަރުން ދިވެހި ބަހަށް ދަށްވަނީ ބެލެނިވެރިޔާގެ އިހުމާލުންކަމުގައި ދެކޭ މީހުން މަދުން ނަމަވެސް އުޅެއެވެ. ބެލެނިވެރިޔާ ދަސްކޮށްދީގެން އިނގިރޭސި ބަހުން ވާހަކަދައްކަނީކަމަށް ބުނާއިރު، އިނގިރޭސިން ވާހަކަ ދައްކާ ހަދަން ނޭނގޭ ބެލެނިވެރިޔާގެ ދަރިފުޅުވެސް، އިނގިރޭސި ބަހުން ވާހަކަ ދައްކަމުން އެބަ އާދެއެވެ. ދިވެހި ބަހަށްވުރެ ބޮޑަށް އިނގިރޭސި ބަހަށް ޝައުގުވެރިކަން އުފެދި، އިނގިރޭސިން ވާހަކަދެއްކުމަކީ ކުދިން ދިވެހި ބަހަށް ދައްވާ މައިގަނޑު ސަބަބެވެ. ބައެއް ކުދިންނަށް ހީވެފައި އޮންނަ ގޮތުގައި، އިނގިރޭސިން ވާހަކަދެއްކުމަކީ ކުއްޖާގެ 'ސްޓޭންޑަރޑް' ނުވަތަ ފެންވަރު މަތިވާ ކަމެކެވެ. ދިވެހިބަހުން ވާހަކަ ދެއްކުމަކީ މީހާ ކަޓުވާ ކަމެކެވެ. ގިނައިން ބެލެނީވެސް އިނގިރޭސި ފިލްމާއި ޑޮކިއުމެންޓަރީތަކެވެ. އެހެންކަމުން ދިވެހިން ލިޔެފަ ހުންނަ އެއްޗެހި ކިޔުމަށް ކޮށިވެއެވެ. ތަޤުރީރެއްދޭއިރު ހުއްޓުންވެސް އަރައެވެ. 

ސުކޫލުން އެއްބާރުލުން ނުލިބެނީ؟

ދިވެހި ބަހަށް ކުދިން ދަށްވަނީ ސުކޫލުން އެންމެ އެކަށޭނެ އެއްބާރުލުން ނުލިބޭތީ ކަމުގައި ބައެއް މީހުން ދެކެއެވެ. ނަމަވެސް މާދަރީ ބަހުގެ ދުވަހާ ގުޅުވައިގެން އެތައް ހަރަކާތެއް ސުކޫލުތަކުގައި ކުރިޔަށް ގެންދެއެވެ. ޅެން ކިޔުމާއި ބަނދި ކިޔުމެވެ. ފަރިހި ކިޔުމާއި ރައިވަރު ކިޔުމެވެ. ފަރިއްސާއި ކާ ކިޔުމެވެ. ޑްރާމާ ލިޔުމާއި ކުޅުމެވެ. މަޒުމޫނާއި ޅެން ލިޔުމެވެ. ވާހަކަ ލިޔުމާއި، އަރަތް ހެދުމުގެ އިތުރުން ސަމާސާ އަދަބު ލިޔުމެވެ. މިހެންގޮސް ކިތަންމެ ހަރަކާތެކެވެ. މި ހަރަކާތްތަކުގައި ބައިވެރިވުމަށް ޓީޗަރުން ކުދިންނަށް އެއްބާރުލުންދީ، ބާރުއަޅައެވެ. ނަމަވެސް އެ ހަރަކާތްތަކުގައި ބައިވެރިވުމަކީ ކުދިންގެ އަމިއްލަ ކަމެކެވެ. ކައްކާފައި، ސަމުސަލަށް އަޅައިދީ ހެދިޔަސް ދިރުވާލެވޭނީ ކުއްޖާއަށެވެ. 

ޢަމަލީ މައިދާނުގައި ދިވެހި ބަހުގެ މުހިންމުކަމަށް އަހުލުވެރި ނުވަނީ؟

ކިޔަވައި ދިނުމުގެ ތެރެއިންވެސް މިކަމާ ގުޅޭ މަޢުލޫމާތު ކުދިންނަށް ދެވެއެވެ. އޮފީސްތަކާއި ރަސްމީ މުއައްސަސާތަކުގައި ސިޓީ ލިޔަން ޖެހޭނެކަަން ބުނެދެވެއެވެ. ނޫސްވެރިކަމަށް ނުކުންނައިރު ރިޕޯޓާއި، މަޒުމޫނުގެ އިތުރުން ޚަބަރުތައް ލިޔަންޖެހޭނެކަން އަންގައިދެވެއެވެ. ޖަލްސާތަކުގައި ތަޤުރީރެއް ލިޔަން ނުވަތަ ކިޔަން ޖެހިދާނެކަން ހަނދާންކޮށްދެވެއެވެ. މިކަންކަމަށް ކުދިން އަހުލުވެރި ކުރެވެއެވެ. ނަމަވެސް އޭގެ ފައިދާއެއް ކުރާނީ، މިކަމަށް ދަރިވަރުން އަހަމިއްޔަތުކަން ދޭނަމައެވެ. 

ދަރިވަރުން އަމިއްލަ މާދަރީ ދިވެހި ބަހަށް ދަށްވަމުން އަންނަކަމީ ހިތާމަވެރި ކަމެކެވެ. އަދަބިއްޔާތުގެ ބަގީޗާގައި މައުތަކެއް ފޮޅުމުގެ ކުރިން މިލާ މޯޅިވެގެން ދަނީއެވެ. ހަމައެކަނި ދަރިވަރުންގެ މައްސަލައަށް ނުވެދާނެއެވެ. ނަމަވެސް ވަކި ހިސާބަކުން ކަންކަން އޮންނަނީ ޚުދު ދަރިވަރުންގެ އަތްމަތީގައެވެ. އޭގެފަހުންވެސް ދިވެހި ބަހަށް ދަރިވަރުން ދަށްވާނަމަ، އެދައްވަނީ އަމިއްލަ އިހުމާލުވެސް އޮންނާތީއެވެ.