އިންސާނާގެ ނަފްސަކީ ތަފާތު އެކި ކަހަލަ އިހުސާސްތަކާއި ސިފަތަކުން ފުރިގެންވާ އެއްޗެކެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ އެންމެ ނުރައްކާތެރި ދެ ސިފައަކީ "މަމޮޅުކަން" ނުވަތަ ބޮޑާކަމާއި، "ހަސަދަވެރިކަން" އެވެ. މިއީ އިސްލާމްދީނުގައި ނުހަނު ބޮޑަށް ނަހީކުރައްވާފައިވާ، އަދި އިންސާނާގެ ދެދުނިޔެ ބާއްޖަވެރިކުރުމަށް ހުރަސްއަޅާ ދެ ކަމެކެވެ. މި ނުބައި ސިފަތަކުން ސަލާމަތްވުމަކީ ކޮންމެ މުސްލިމަކުވެސް މަސައްކަތް ކުރަންޖެހޭނެ ކަމެކެވެ.
މަމޮޅުކަމާއި ހަސަދައިން ސަލާމަތްވުމަށްޓަކައި އެންމެ ފުރަތަމަ ކުރަންޖެހޭ ކަމަކީ ތިމާގެ ނަފްސުގެ ނިކަމެތިކަން ދަނެގަތުމެވެ. އިންސާނާއަށް ލިބިފައިވާ ހުރިހާ ނިޢުމަތްތަކަކީ ﷲ ތަޢާލާގެ ހަޟުރަތުން ދެއްވާފައިވާ ތަކެތިކަން ގަބޫލުކުރަންޖެހެއެވެ. ތިމާއަށް ލިބިފައިވާ މުދަލެއް، މޮޅުކަމެއް ނުވަތަ ރީތިކަމަކީ ތިމާގެ އަމިއްލަ ބާރެއްގައި ލިބިފައިވާ އެއްޗެއް ނޫންކަން އިހުސާސްވުމުން، ހިތުގައި އުފެދޭ ބޮޑާކަން ފިލައިގެންދެއެވެ. ﷲ ގެ ކިބުރިޔާވަންތަކަމާއި މަތިވެރިކަން ހިތަށް ގެނައުމަކީ މަޑުމޮޅިކަން އުފެދޭނެ ކަމެކެވެ.
ދެވަނަ ކަމެއްގެ ގޮތުން، އެހެން މީހުންނަށް ލިބޭ ނިޢުމަތްތަކާ މެދު އުފާކުރަން ދަސްކުރުމެވެ. ހަސަދަވެރިކަމަކީ އެހެން މީހަކަށް ލިބިފައިވާ ނިޢުމަތެއް ބަދަލުވެ، އެ ނިޢުމަތް ތިމާއަށް ލިބުމަށް ނުވަތަ އެމީހެއްގެ ކިބައިން އެ ނިޢުމަތް ނެތިދިއުމަށް އެދުމެވެ. މީގެ ބަދަލުގައި، އެހެން މީހަކަށް ލިބޭ ކުރިއެރުމަކީ ތިމާއަށް ލިބޭ އުފަލެއް ކަމުގައި ދެކެން ފެށުމުން ހިތް ސާފުވެއެވެ. އަދި އެހެން މީހުންނަށްޓަކައި ހެޔޮ ދުޢާކުރުމަކީ ހަސަދައިގެ ބަލިން ހިތް ފަސޭހަކޮށްދޭނެ ފަރުވާއެކެވެ.
މީގެ އިތުރުން، ޝުކުރުވެރިވުމުގެ ސިފަ އަށަގަނުވަންޖެހެއެވެ. ތިމާއަށް ލިބިފައިވާ މިންވަރަށް ރުހި، ﷲ އަށް ޝުކުރުވެރިވާ މީހާގެ ހިތުގައި އެހެން މީހުންގެ އަތުގައިވާ އެއްޗަކަށް ދަހިވެތިކަމެއް ނުއުފެދޭނެއެވެ. ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ ޙަދީޘްކުރައްވާފައިވާ ފަދައިން، ދުނިޔަވީ ކަންކަމުގައި ތިމާއަށްވުރެ ދަށުގައިވާ މީހުންނަށް ބަލާށެވެ. އޭރުން ތިމާއަށް ލިބިފައިވާ ނިޢުމަތްތަކުގެ ބޮޑުކަން އިހުސާސްވެ، ހަސަދައާއި ބޮޑާކަމުން ދުރުވެވޭނެއެވެ.
މަމޮޅުކަމާއި ހަސަދައަކީ ހިތުގެ ބަލިތަކެކެވެ. މި ބަލިތަކުން ސަލާމަތްވުމަށްޓަކައި ގިނަގިނައިން ޛިކުރުކުރުމާއި، އިސްތިޣްފާރު ކުރުމާއި، އަދި އަމިއްލަ ނަފްސު އިސްލާހުކުރުމަށް ގަދައަޅައި މަސައްކަތް ކުރަންޖެހެއެވެ. ހިތް ސާފު މީހަކީ ދުނިޔޭގައި ހިތްހަމަޖެހުމާއެކު އުޅޭނެ މީހެކެވެ. އަދި އާޚިރަތް ދުވަހު ކާމިޔާބު ލިބޭނީވެސް ސަލާމަތްތެރި ހިތަކާއިގެން ﷲ ގެ ހަޟުރަތަށް ދާ މީހަކަށެވެ.