ފިނިފެންމަލަކީ އިންސާނުންނަށް އެނގިފައިވާ އެންމެ ދުވަސްވީ އަދި އެންމެ މަޤުބޫލު އެއް މަލެވެ. މިއީ ހަމައެކަނި ރީތިކަމަށްޓަކައި ބޭނުންކުރާ އެއްޗެއް ނޫނެވެ. މީގެ ފަހަތުގައި ސައިންޓިފިކް އަދި ތާރީޚީ ގޮތުން ފުން މާނަތަކެއް އެކުލެވިގެންވެއެވެ.
ފޮސިލްތަކުން ލިބިފައިވާ ހެކިތަކަށް ބަލާއިރު، މީގެ 35 މިލިއަން އަހަރު ކުރިންވެސް ދުނިޔޭގައި ފިނިފެންމާ ހުއްޓެވެ. މިއީ އިންސާނުން ދަނޑުވެރިކަން ކުރަން ފެށުމުގެ މާ ކުރިއެވެ. ތާރީޚީ ލިޔުންތަކުން އެނގޭގޮތުގައި، އެންމެ ފުރަތަމަ ފިނިފެންމާ އިންދައިގެން ގެންގުޅެން ފެށީ މީގެ 5,000 އަހަރު ކުރިން ޗައިނާގައެވެ. އެ ދުވަސްވަރު މި މާ ބޭނުންކުރީ ބޭސްވެރިކަމަށާއި، ކެއިންބުއިމުގެ އިތުރުން ގޭގެ ގޯތިތެރެ ޒީނަތްތެރި ކުރުމަށެވެ.
ކުރީގެ ރޯމަނުންގެ މެދުގައިވެސް ފިނިފެންމަލަކީ ވަރަށް އަގުހުރި އެއްޗެކެވެ. ސެންޓު އުފެއްދުމަށާއި، ބޭސްވެރިކަމުގެ އިތުރުން ޚާއްޞަ މުނާސަބަތުތަކުގައި މާ ބޭނުންކުރިއެވެ. އަދި ގޭތެރެއާއި އާންމު ތަންތަނުގައި ފިނިފެންމަލުގެ ފިޔަވަތައް އަތުރާފައި ބެހެއްޓުމަކީ އޭރުގެ އާދައެކެވެ. ފަހުން މި އާދަކާދަ ޔޫރަޕާއި މެދުއިރުމައްޗަށް ފެތުރި، ފިނިފެންމާ ހެއްދުމުގެ ފަންނު އިތުރަށް ތަރައްޤީވިއެވެ.
ސައިންޓިފިކް ގޮތުން ބަލާއިރު، ފިނިފެންމާ ނިސްބަތްވަނީ 'ރޯސާ' ޖީނަސް އަށެވެ. ފިނިފެންމަލުގެ ގަހުގައި ހުންނަ ކަށިތަކަކީ އަސްލު 'ޕްރިކްލްސް' އެވެ. މިއީ ޖަނަވާރުންގެ ކިބައިން ގަސް ސަލާމަތްވުމަށްޓަކައި ގުދުރަތީ ގޮތުން އުފެދިފައިވާ ދިފާޢީ ނިޒާމެކެވެ. ފިނިފެންމަލުން އުފެދޭ ރޯޒް ހިޕްސް އަކީ ވިޓަމިން ސީ އިން ވަރަށް މުއްސަނދި އެއްޗެކެވެ. ދެވަނަ ބޮޑު ހަނގުރާމައިގެ ދުވަސްވަރު، މޭވާ ލިބުން ދަތިވުމުގެ ސަބަބުން، އިނގިރޭސިވިލާތުގައި ވިޓަމިން ސީ ހޯދުމަށް ގިނަ އަދަދަކަށް 'ރޯޒް ހިޕްސް' ބޭނުންކުރިއެވެ.
ފިނިފެންމަލުގެ ތެލަކީ، ޚާއްޞަކޮށް 'ޑަމާސްކް' ފިނިފެންމަލުން ނަގާ ތެލަކީ، ދުނިޔޭގައި ހުރި އެންމެ އަގުބޮޑު އެއް ތެލެވެ. މީގެ ސަބަބަކީ މަދު ތެޔޮކޮޅެއް އުފެއްދުމަށްޓަކައި އެތައް ހާސް ފިޔަވަތަކެއް ބޭނުންވާތީއެވެ. މި ތެޔޮ ތާރީޚީ ގޮތުން ސެންޓު އުފެއްދުމަށާއި، ހަމުގެ ފަރުވާތަކަށާއި، ސަގާފީ ބޭސްވެރިކަމުގައި ބޭނުންކުރެއެވެ.
ޖެނެޓިކް ގޮތުން ބަލާއިރު، މިހާރު ފެންނަން ހުރި ގިނަ ބާވަތްތަކަކީ އެތައް ޤަރުނެއް ވަންދެން ތަފާތު ބާވަތްތައް މަސްހުނިކޮށްގެން އުފައްދާފައިވާ ބާވަތްތެވެ. އަދި ގުދުރަތީ ގޮތުން ނޫކުލައިގެ ފިނިފެންމާ ނުހުރެއެވެ. ސަބަބަކީ ނޫކުލަ އުފެއްދުމަށް ބޭނުންވާ ޖެނެޓިކް ޕިގްމެންޓް ފިނިފެންމަލުގައި ނެތުމެވެ. ބާޒާރުން ފެންނަ ނޫކުލައިގެ ފިނިފެންމަލަކީ ކުލަ ޖައްސާފައިވާ ނުވަތަ ޖެނެޓިކް ގޮތުން ބަދަލު ގެނެސްފައިވާ މަލެވެ.
މިއަދުވެސް ފިނިފެންމަލަކީ ބޮޓަނީގެ ދާއިރާގައި ވަރަށް ބޮޑަށް ދިރާސާކުރެވެމުންދާ މަލެކެވެ. މިއީ ހަމައެކަނި ރީތި ގަހެއް ނޫނެވެ. މިއީ އިންސާނުންގެ ބޭސްވެރިކަމާއި، ސައިންސާއި، އަދި ދިރިއުޅުމުގެ ތާރީޚާ ވަރަށް ބޮޑަށް ގުޅިފައިވާ ގަހެކެވެ.
ރިފަރެންސް:އެންސައިކްލޮޕީޑިއާ ބްރިޓޭނިކާ، ރޯސާ (ޕްލާންޓް ޖީނަސް)