ގޭތެރޭގައި ދަރިފުޅު ކުއްލިއަކަށް "ސްކިބިޑީ" ނުވަތަ "ސިގްމާ" އޭ ކިޔައިގެން ވާހަކަ ދައްކާ އަޑު އިވޭ ހެއްޔެވެ؟ ނުވަތަ މަންމަގެ "ރިޒް" ނެތޭ ބުނުމުން އެއީ ކީކޭކަން ނޭނގި ހައިރާންވެފައި ހުންނަން ޖެހޭ ހެއްޔެވެ؟ މިއީ މިހާރު ރާއްޖޭގެ ގިނަ ގޭގޭގައި މައިންބަފައިންނަށް ދިމާވާ ވަރަށް އާންމު ހާލަތެކެވެ. މިއީ 2010 ގެ ފަހުން އުފަންވެފައިވާ "ޖެނެރޭޝަން އަލްފާ" ނުވަތަ ޒަމާނީ ޓެކްނޮލޮޖީއާ އެކު ބޮޑުވަމުން އަންނަ ކުދިންގެ އަމިއްލަ ބަސްމަގެވެ.
މި ބަސްތަކުގެ އަސްލު ގުޅިފައިވަނީ ޓިކްޓޮކް އާއި ޔޫޓިއުބް ފަދަ ސޯޝަލް މީޑިއާ ޕްލެޓްފޯމްތަކާއެވެ. މިސާލަކަށް "ސްކިބިޑީ" މި ބަސް އައިސްފައިވަނީ ޔޫޓިއުބްގައި މަޝްހޫރުވި "ސްކިބިޑީ ޓޮއިލެޓް" ކިޔާ ކާޓޫނު ސީރީޒަކުންނެވެ. ކުދިން މި ބަސް ބޭނުންކުރަނީ ގޯސް އެއްޗެއް ނުވަތަ މާނައެއް ނެތް ކަމެއް ސިފަކުރުމަށެވެ. "ރިޒް" އަކީ "ކަރިސްމާ" ނުވަތަ މީހުން ގަޔާވާ ފަދަ ސިފަ ހުރުމެވެ. އަދި "ސިގްމާ" އަކީ ގަދަ، ނުވަތަ އެހެން މީހުންނަށް ބަރޯސާނުވެ އުޅޭ މޮޅު މީހުންނަށް ކިޔާ ނަމެކެވެ.
ބަހުގެ މާހިރުން ދެކޭ ގޮތުގައި މިއީ ކަންބޮޑުވާން ޖެހޭ ކަމެއް ނޫނެވެ. އެމެރިކާގެ މަޝްހޫރު ލިންގުއިސްޓެއް ކަމަށްވާ އެޑަމް އެލެކްސިކް ބުނާ ގޮތުގައި، ކޮންމެ ޒަމާނެއްގައި ވެސް ޒުވާން ޖީލުތަކުން އެ މީހުންގެ އަމިއްލަ ބަސްމަގެއް އުފައްދައެވެ. "ޒުވާން ކުދިން އާ ބަސްތައް ބޭނުންކުރަނީ އެ ކުދިންގެ މެދުގައި އޮންނަ ގުޅުން ބަދަހިކޮށް، ބޮޑެތި މީހުންނާ ތަފާތު ބައެއްކަން ދެއްކުމަށް. މިއީ އިޖުތިމާއީ ގޮތުން 'އިން-ގްރޫޕް' އައިޑެންޓިޓީއެއް އުފެއްދުން،" އެޑަމް ފާހަގަކުރިއެވެ.
ނަމަވެސް، މިކަމުގެ ސަބަބުން މައިންބަފައިންނާއި ދަރިންނާ ދެމެދު އޮންނަ މުއާމަލާތު ކުރުމުގެ ގުޅުމަށް ބަދަލު އަންނަކަން ތަޖުރިބާކާރުން ފާހަގަކުރެއެވެ. ނަފްސާނީ އިލްމުވެރިން ބުނާ ގޮތުގައި، ކުދިން އަބަދު ސްކްރީނުން ދަސްކުރާ ބަސްތަކުން ވާހަކަ ދައްކަން ފެށުމުން، އާއިލާ ތެރޭގައި ދެކެވޭ ވާހަކަތައް އެ ކުދިންނަށް ފަހުމްވުން ދަތިވެއެވެ. އަދި ރާއްޖެ ފަދަ ގައުމެއްގައި، މާދަރީ ބަސް ދޫކޮށް މިފަދަ "އިންޓަނެޓް ސްލޭންގް" ތަކަށް ކުދިން ހޭނުމަކީ ދިވެހި ބަހަށް ލިބޭ ނިކަމެތި ކަމެއް ކަމަށް ޓީޗަރުން ވެސް ބުނެއެވެ.
މިކަމާ މެދު މައިންބަފައިން އަމަލުކުރަންވީ ގޮތާ ގުޅޭގޮތުން ޕޭރެންޓިން އެކްސްޕާޓުން ދޭ ލަފަޔަކީ، އެ ކުދިން ކިޔާ އެއްޗެހި މަނާކުރުމުގެ ބަދަލުގައި އެއީ ކޮން މާނައެއް އޮތް އެއްޗެއްތޯ އަހައި އޮޅުންފިލުވުމެވެ. "ދަރިފުޅު ބޭނުންކުރާ ބަސްތަކުގެ މާނަ މައިންބަފައިންނަށް އެނގޭކަން އިހުސާސްވުމުން، އެ ބަސްތައް ބޭނުންކުރުން މަދުވުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެއް. ސަބަބަކީ އޭރުން އެއީ ހަމައެކަނި ކުދިންނަށް ހާއްސަ 'ސިއްރު' ބަހަކަށް ނުވާނެތީ،" ތަޖުރިބާކާރުން ބުނެއެވެ.