މައްކާގެ މުޝްރިކުންގެ އަނިޔާވެރިކަން ހައްދުފަހަނަޅައި ދިއުމުން، ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ އާއި މުސްލިމުން މަދީނާއަށް ހިޖުރަކުރެއްވިއެވެ. މިއީ އިސްލާމީ ތާރީހުގައި އައި އެންމެ ބޮޑު އެއް ބަދަލެވެ. މައްކާ ދޫކޮށް މަދީނާއަށް ދިޔަ މުހާޖިރުންނަށް އެރަށުގެ މާހައުލަކީ މުޅިން އާ މާހައުލެކެވެ. އެމީހުންގެ މުދަލާއި ގެދޮރު ދޫކޮށް ދިއުމުގެ ސަބަބުން، ފުރަތަމަ ދުވަސްވަރު ވަރަށް ބޮޑެތި ދަތިތަކާ ކުރިމަތިލާން ޖެހުނެވެ.
މުހާޖިރުންނަށް މަދީނާގައި ކުރިމަތިވި އެންމެ ބޮޑު އެއް ދަތިކަމަކީ ބޯފެނުގެ ދަތިކަމެވެ. މައްކާގެ ފެނަކީ މީރު ފެނަކަށް ވީނަމަވެސް، މަދީނާގެ ގިނަ ވަޅުތަކުގެ ފެނަކީ ތަންކޮޅެއް ލޮނު ރަހަދޭ ނުވަތަ ބޯން އެހާ ކަމުދާ ފެނެއް ނޫނެވެ. ބޯން ކަމުދާ މީރު ފެން ހުންނަނީ ވަރަށް މަދު ވަޅެއްގައެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން މުސްލިމުންނަށް، ހާއްސަކޮށް ފަގީރު މުހާޖިރުންނަށް ވަރަށް ބޮޑު ތަކުލީފަކަށް ވިއެވެ.
އޭރު މަދީނާގައި ހުރި އެންމެ މީރު ފެން ލިބޭ އެއް ވަޅަކީ "ރޫމާ" އޭ ކިޔުނު ވަޅެކެވެ. މި ވަޅަކީ ފެން ގިނަ، އަދި އެހާމެ ސާފު މީރު ފެން ހުރި ވަޅެކެވެ. ނަމަވެސް މައްސަލައަކީ މި ވަޅަކީ އާންމުކޮށް ހިލޭ ފެން ނެގޭ ގޮތަށް ހުރި ތަނަކަށް ނުވުމެވެ. އެ ވަޅު ހުރީ އަމިއްލަ މީހެއްގެ މިލްކިއްޔާތުގެ ދަށުގައެވެ.
މި ވަޅުގެ ވެރިއަކަށް ހުރީ ޔަހޫދީއެކެވެ (ބައެއް ރިވާޔަތްތަކުގައި ބަނޫ ޣިފާރު ވަންހައިގެ މީހެކޭ ވެސް އޮވެއެވެ). އޭނާއަކީ ފައިސާއަށް ވަރަށް ދަހިވެތި މީހެކެވެ. އޭނާ މީސްތަކުންނަށް ފެން ދެމުން ދިޔައީ ވަރަށް ބޮޑު އަގެއްގައެވެ. ފެންފޮދެއް ލިބެނީ ފައިސާ ނުވަތަ އެހެން މުދަލެއް ދީގެންނެވެ.
ފަގީރު މުސްލިމުންނަށް ކޮންމެ ދުވަހަކު ފައިސާ ދީގެން ފެން ގަތުމަކީ ކުރެވޭނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. ބައެއް ދުވަސްދުވަހު ކަރުހިއްކައިގަނެގެން ތިބެން ޖެހެއެވެ. ފެން ނުލިބުމުގެ ޝަކުވާތައް މަދީނާގެ މުސްލިމުންގެ މެދުގައި ގިނަވާން ފެށިއެވެ. މި ދަތިކަން ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ ގެ ސަމާލުކަމަށް އައެވެ. މުސްލިމުންގެ މި ނިކަމެތި ހާލަތު ފެނިވަޑައިގެން އެކަލޭގެފާނު ވަރަށް ބޮޑަށް ކަންބޮޑުވެވަޑައިގަތެވެ.
އެއްދުވަހަކު ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ މުސްލިމުންނާ މުހާތަބުކުރައްވައި މަތިވެރި ބަޝާރަތެއް ދެއްވިއެވެ. އެކަލޭގެފާނު ހަދީސްކުރެއްވިއެވެ. "ރޫމާ ވަޅު ގަނެ، މުސްލިމުންނަށްޓަކައި އެ ވަޅު ވަގުފުކޮށްދީފި (ހިލޭކޮށްދީފި) މީހަކަށް ސުވަރުގޭގައި އެއަށްވުރެ މާ މޮޅު ވަޅެއް ވެއެވެ." މިއީ ސުވަރުގެ އެދޭ މީހަކަށް ލިބުނު ވަރަށް ބޮޑު ރަނުގެ ފުރުސަތެކެވެ.
މި މަތިވެރި ބަސްފުޅު އައްސަވައި، ސުވަރުގޭގެ ނިއުމަތަށް އެދިވަޑައިގެން އެންމެ ފުރަތަމަ އިސްނެންގެވީ މުސްލިމުންގެ ތެރޭގައި ހުރި އެންމެ މުއްސަނދި އަދި އެންމެ ދީލަތި އެއް ސަހާބީ ކަމުގައިވާ އުސްމާނު ބިން އައްފާން އެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވަގުތުން އެ ވަޅުގެ ވެރިމީހާގެ ގާތަށް ވަޑައިގެން، ވަޅު ގަތުމަށް ހުށަހެޅުއްވިއެވެ. ނަމަވެސް އެމީހާ މުޅި ވަޅު ވިއްކާލާކަށް ބޭނުމެއް ނުވިއެވެ. ސަބަބަކީ އެއީ އޭނާއަށް ވަރަށް ބޮޑު އާމްދަނީއެއް ލިބޭ ތަނަކަށް ވާތީއެވެ.
އުސްމާނުގެފާނު އޭނާއަށް ވަރަށް ހިކުމަތްތެރި ހުށަހެޅުމެއް ހުށަހެޅުއްވިއެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވީ ވަޅުގެ ދެބައިކުޅަ އެއްބައި ވިއްކާލުމަށެވެ. އެގޮތުން އެއް ދުވަހު ވަޅު ބޭނުންކުރާނީ އުސްމާނުގެފާނެވެ. އަނެއް ދުވަހު ބޭނުންކުރާނީ އެމީހާއެވެ. އެމީހާއަށް ފެނުނީ މިއީ ވަރަށް ފައިދާހުރި ގޮތެއް ކަމަށެވެ. ފައިސާގަނޑެއް ލިބުމާއެކު، އޭނާގެ ދުވަހުގައި ފެން ވިއްކައިގެން އާމްދަނީ ވެސް ލިބޭނެތީއެވެ. އެހެންކަމުން ބާރަހާސް ދިރުހަމަށް ވަޅުގެ ދެބައިކުޅަ އެއްބައި އުސްމާނުގެފާނަށް ވިއްކާލިއެވެ.
އުސްމާނުގެފާނު ވަޅުގެ ދެބައިކުޅަ އެއްބައި ގަނެ، އެކަލޭގެފާނަށް ލިބިވަޑައިގަންނަވާ ދުވަހު މުސްލިމުންނަށް ހިލޭ ފެން ނެގޭނެ ގޮތް ހަމަޖައްސަވައިދެއްވިއެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން މުސްލިމުންނަށް ވަރަށް ބޮޑު ލުއިފަސޭހަކަމެއް ލިބިގެން ދިޔައެވެ. މުސްލިމުން ހެދި ގޮތަކީ އުސްމާނުގެފާނުގެ ދުވަހު ގޮސް، ދެ ދުވަހަށް ވާވަރަށް ހިލޭ ފެން ނަގައި ރައްކާކުރީއެވެ. މިއީ މުސްލިމުންނަށް ލިބުނު ވަރަށް ބޮޑު ނިއުމަތެކެވެ.
މިކަމުގެ ސަބަބުން ވަޅުގެ ކުރީގެ ވެރިމީހާއަށް ލިބުނީ ވަރަށް ބޮޑު ގެއްލުމެކެވެ. އޭނާއަށް ކަނޑައެޅިފައިވާ ދުވަހު ފެން ގަންނާނެ އެއްވެސް މީހަކު ނާދެއެވެ. ސަބަބަކީ އެންމެން ވެސް ތިބެނީ އުސްމާނުގެފާނުގެ ދުވަހު ނެގި ފެނުން ފުއްދައިގެންނެވެ. އޭނާގެ ވިޔަފާރި މުޅިން ބަނގުރޫޓުވިއެވެ.
އެންމެ ފަހުން ގޮތްހުސްވެގެން އޭނާ އަމިއްލައަށް އައިސް، ވަޅުގެ އަނެއްބައި ވެސް އުސްމާނުގެފާނަށް ވިއްކާލަން ހުށަހެޅިއެވެ. އުސްމާނުގެފާނު އަށްހާސް ދިރުހަމަށް އެބައި ވެސް ގަނެވަޑައިގަތެވެ. އަދި އެއްކޮށް މުޅި ވަޅު މުސްލިމުންނަށްޓަކައި، މާތް الله ގެ މަގުގައި ވަގުފުކުރެއްވިއެވެ. މި ދީލަތި އަމަލުގެ ސަބަބުން މަދީނާގެ މުސްލިމުންނަށް ކުރިމަތިވެފައި އޮތް ބޯފެނުގެ ބޮޑު މައްސަލަ މުޅިން ހައްލުވެގެން ދިޔައެވެ.
މިއީ އުސްމާނުގެފާނުގެ މަތިވެރި ދީލަތިކަމާއި އީމާންކަން އަންގައިދޭ ވަރަށް ފުރިހަމަ މިސާލެކެވެ. އެކަލޭގެފާނު ދުނިޔޭގެ މުދަލަށްވުރެ ބޮޑަށް އިސްކުރެއްވީ އާހިރަތުގެ ސަވާބާއި ދަރުމައެވެ. މިއަދާ ހަމައަށްވެސް މަދީނާގައި އުސްމާނުގެފާނުގެ ނަންފުޅުގައި ވަގުފުކުރެވިފައިވާ ބިންތަކާއި ތަންތަން ހުރިކަމީ މި މަތިވެރި ސަދަގާތުގެ ބަރަކާތްތެރިކަން ދެމިއޮތް ކަމުގެ އަލިގަދަ ހެއްކެކެވެ.
ރެފަރެންސް: މިއީ ސަހީހުލް ބުޚާރީ (ހަދީސް ނަންބަރު: 2778) އަދި ސުނަން އައްނަސާއީ (ހަދީސް ނަންބަރު: 3608) ފަދަ ސައްހަ ހަދީސް ފޮތްތަކުގައި ބަޔާންވެފައިވާ، އިސްލާމީ ތާރީހުން ސާބިތުވާ އުސްމާނު ބިން އައްފާން ރަޟިޔަﷲ އަންހުގެ މަތިވެރި ވަގުފުގެ ތެދު ހާދިސާއެވެ.